Kijkers boos over deze vraag in ‘De Slimste Mens’: “Ik ben sprakeloos, shame on you VIER”

De Slimste Mens
Foto VIER

Op Twitter is ophef ontstaan over een vraag over Sam Bettens in ‘De Slimste Mens ter Wereld’ van dinsdagavond. Onder meer ‘Wel Jong Niet Hetero’-woordvoerder Senne Misplon deelde zijn ongenoegen.

In de ronde ‘Het Collectieve Geheugen’ ging een van de drie filmfragmenten over de outing van Sam Bettens als transman bij Linde Merckpoel. Een mooi fragment, zou je denken, maar veel kijkers trokken naar Twitter om hun teleurstelling te uiten over hoe ‘De Slimste Mens’-redactie de vraag had aangepakt.

Zo was Sams oude naam Sarah een van de gezochte trefwoorden, terwijl het volgens twitteraars not done is om een transgenders oude naam, in het jargon deadname genoemd, boven te halen. “Ik ben sprakeloos” en “shame on you”, klonk het onder meer op Twitter.

Senne Misplon, woordvoerder van jongerenorganisatie ‘Wel Jong Niet Hetero’ en ook voormalig deelnemer uit dit seizoen van DSMTW, sloot zich aan bij de kritiek. “Just no”, schrijft hij. “Iemands oude naam expliciet vermelden is gewoon echt niet nice.”

Verkeerd voornaamwoord

Bovendien gebruikte deelneemster Catherine Van Eylen constant het verkeerde voornaamwoord: ze benoemde Sam met “zij” in plaats van “hij”. In het jargon heet dat ‘misgenderen’ (iemand het verkeerde gender toeschrijven).

“Kan gebeuren”, zegt een teleurgestelde kijker. “Alleen: niemand verbetert haar daarna. Niemand van de jury of presentatie zegt efkes: ‘Oh, het is wel hij.’” Anderen merkten op dat VIER de moeite had kunnen doen om tijdens de uitzending een boodschap met de verbetering in beeld had kunnen brengen. De aflevering wordt tenslotte niet live uitgezonden.

VIER: “We zullen extra aandachtig zijn”

“De redactie vond dit antwoord relevant omdat het filmpje effectief gaat over zijn outing en waarom Sam die beslissing nam”, klinkt het in een reactie van VIER in Het Laatste Nieuws. “Het originele filmpje kreeg ook effectief de titel Sarah Bettens wordt Sam Bettens. We willen ook zeker benadrukken dat we in de toekomst extra aandachtig zullen zijn voor het gebruik van een zogenaamde ‘deadname’ en dit steeds met de betrokken persoon voorafgaandelijk zullen overleggen.”

“Het feit dat er in het antwoorden een aantal keren ‘zij’ werd gebruikt in plaats van ‘hij’ komt uiteraard door the heat of the moment . Zoveel mogelijk antwoorden geven in een korte tijd is in die ronde cruciaal en gebeurde uiteraard niet met verkeerde bedoelingen. Hetzelfde geldt voor Erik, die op dat ogenblik vooral heel aandachtig naar de trefwoorden moet luisteren. We willen wel uitdrukkelijk aangeven dat we het belangrijk vinden dat we ook hier uit leren en ook in de toekomst extra aandachtig willen zijn op het misgenderen van personen.”