Dramatische hitterecords op de Noordpool: temperaturen tot 34 graden Celsius

Noordpool
Twitter / @ScottDuncanWX

In het Noordpoolgebied zijn dinsdag enkele dramatische hitterecords gebroken. Het was er 34 graden Celsius, zo’n 20 à 25 graden warmer dan normaal. De extreem hoge meting is het zoveelste record in Siberië, dat al maanden met ongekend hoge temperaturen kampt.

De Schotse meteoroloog Scott Duncan trok op Twitter aan de alarmbel over de nieuwe hitterecords in het Noordpoolgebied. “[Het is] opnieuw extreem warm aan de rand van de Arctische Oceaan (ook wel Noordelijke IJszee genoemd, nvdr.)”, schrijft hij. “Er is net een ongelofelijke 34 graden geregistreerd op 73 °N (in het Russische Oest-Olenjok, nvdr.). Dat is zo’n 20 tot 25 graden Celsius warmer dan normaal.” 73 graden noord is nog een pak hoger dan de noordpoolcirkel, die zich op 66 graden noorderbreedte bevind.

Duncan wijst met een visual tegelijk ook op het slinkende zee-ijs. “Kijk hoeveel open water er is vergeleken met normaal. Het zee-ijs krijgt een klap.” In een andere reeks Tweets toont hij aan dat de hoeveelheid zee-ijs aan de Noordpool in 2020 wel eens het laagterecord van 2012 zou kunnen verbreken. “Dit is kritiek. De temperaturen van het oppervlaktewater zijn werkelijk uitzonderlijke warm”, staat te lezen.

Collega-meteoroloog Mika Rantanen van het Finse Meteorologische Instituut wijst er in een antwoord op dat het ook ’s nachts niet afkoelt. De minima in Oest-Olenjok duiken niet onder de 20 graden Celsius, “wat in Finland een tropische nacht genoemd zou worden”, grapt Rantanen.

Het is al maanden erg warm in het Siberisch gebied. De winter was de warmste sinds 130 jaar en nu hebben ze er te kampen met een hittegolf. Die zorgde ervoor dat op 19 juni een recordtemperatuur van 38 graden Celsius werd gemeten in Verchojansk, een stadje in Jakoetië (een autonome republiek in Rusland). Dat is zo’n 18 graden warmer dan de gemiddelde maximumtemperatuur in juni.

Opwarming gaat sneller dan gedacht

Klimaatwetenschappers slaan dan ook alarm. Door het smeltende ijs en doordat het zeewater uitzet door de warmte, stijgt de zeespiegel. De stijgende temperatuur van het zeewater bleekt de koralen en verstoort de ecosystemen, ook bij ons. Bovendien zijn veel Siberische steden gebouwd op de permafrost, waar veel methaan in zit opgeslagen – een belangrijk broeikasgas. Als die normaal “permanent bevroren” aardlaag smelt, komt al dat methaangas vrij en geraakt de klimaatopwarming in een extreme stroomversnelling.

Tot nog toe werd gedacht dat het Noordpoolgebied twee keer zo snel opwarmde als de rest van de wereld, maar natuurkundige Antti Lipponen van het Finse Meteorologische Instituut denkt dat dat een grove onderschatting is. Op basis van cijfers van NASA stelt hij dat het gebied boven 64 graden noord de afgelopen dertig jaar 3,8 keer zo snel opwarmde dan de rest van de wereld. Reden te meer voor klimaatactiviste Greta Thunberg om nog eens op te roepen voor een kordate aanpak van de klimaatcrisis.