Herverkiezing Iraanse president is vooral nederlaag voor conservatieven

Hassan Rohani
AFP / A. Kenare

De Iraniërs hebben hun president Hassan Rohani herverkozen voor een tweede ambtstermijn van vier jaar. De oerconservatieve Ebrahim Raisi delft het onderspit.

Hoe hebben de Iraniërs gestemd?

Voor Rohani was het een klinkende overwinning. Hij haalde 57% van de stemmen, tegenover de 38,3% voor zijn enige echte tegenstander, Raisi. Concreet stemden 23,5 miljoen landgenoten voor Rohani. Daarmee doet de president het een pak beter dan bij de vorige stembusgang vier jaar geleden, toen hij 18,6 miljoen stemmen vergaarde.

Wat betekent de uitslag?

De overwinning van Rohani is vooral een nederlaag voor de conservatieven. Als de geestelijke Raisi had gewonnen, zou de klok in het land teruggedraaid worden. Tijdens de campagne was hij bijzonder kritisch voor de nucleaire deal die Rohani met de internationale gemeenschap sloot. Daarmee kwam er een einde aan een hele reeks sancties tegen het land, maar op economisch vlak is er nauwelijks verbetering voelbaar.

Het Internationaal Monetair Fonds stelde in het land een “indrukwekkend herstel” vast, maar de bevolking merkt daar vandaag nagenoeg niets van. De werkloosheid blijft torenhoog, het levenspeil laag. Dat probeerde Raisi in de schoenen van zijn concurrent te schuiven. Hij loopt bovendien niet warm van de toenadering tot het Westen en vreest dat de islamitische waarden gevaar lopen.

Rohani had op zijn beurt de bevolking gevraagd om hem een ruim mandaat te geven, zodat hij verder kan gaan met zijn koers. Hij wil Iran zelf hervormen en meer openstaan voor de rest van de wereld. Die oproep nam het volk ter harte. “De Iraniërs hebben met hun stem duidelijk aangetoond welke weg ze voor de toekomst willen inslaan”, zei Rohani in zijn eerste toespraak na zijn overwinning. “Ze willen vooruitgaan en niet achteruit.”

Hoe wordt er gereageerd?

De Franse president Emmanuel Macron reageerde tevreden op de overwinning van Rohani. Hij benadrukte wel dat zijn land waakzaam zal toekijken op de strikte uitvoering van het nucleaire akkoord.

De Verenigde Staten reageerden eerder voorzichtig. Volgens de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Rex Tillerson moet Rohani zijn nieuwe ambtstermijn gebruiken om “het Iraanse netwerk voor steun aan het terrorisme” af te bouwen, “de ballistische raketproeven stop te zetten en de rechten van het Iraanse volk weer te herstellen”.