Haai verbaast wetenschappelijke wereld met maagdelijke voortplanting

Archiefbeeld AFP / T. Samson

Een zebrahaai in Australië stelt onderzoekers voor een raadsel. Het dier heeft zich voortgeplant zonder partner. Dat verschijnsel is niet uniek, het feit dat de haai daarvoor geslachtelijk bevrucht raakte is dat wel.

Leonie de zebrahaai leeft in het Reef HQ Aquarium in het Australische Townsville. In 2013 deelde ze een tijdje een tank met een mannelijke soortgenoot en baarde ze enkele jongen. Sindsdien heeft ze het water voor haarzelf.



Maar drie jaar na datum heeft de zebrahaai drie bevruchtte eieren gelegd. Nochtans was er al die tijd geen mannetje in de buurt. “We dachten dat ze sperma had opgeslagen. Testen op de jongeren tonen aan dat enkel DNA van Leonie is overgedragen”, verklaart dr. Christine Dudgeon van de Universiteit van Queensland.

Maagdelijke voortplanting, ofwel parthogenese, komt wel vaker voor bij vrouwelijke haaien als er geen mannen in de buurt zijn. Maar ongeslachtelijke voortplanting is bij zebrahaaien nooit waargenomen nadat hetzelfde dier zich al geslachtelijk had gereproduceerd.

“Leonie heeft zich aangepast aan haar omstandigheden. We geloven dat ze zich heeft aangepast omdat ze haar partner kwijt is. We willen weten of dit ook in het wild gebeurt en als dat het geval is, hoe vaak dat voorvalt. Dit heeft grote gevolgen voor de instandhouding van de soort en toont ons hoe flexibel de voortplanting van een haai is”, aldus Dudgeon.

Het is nu afwachten of de kinderen van Leonie zich ook kunnen voortplanten. De ontdekking kan in ieder geval goed nieuws zijn voor de zebrahaai. De diersoort schoof onlangs nog  op van ‘kwetsbaar’ naar ‘bedreigd’.