Slechts de helft van onze vriendschappen is wederzijds

De mens is een sociaal dier, dus vriendschap zou je best een basisbehoefte kunnen noemen. Alleen hebben we minder echte vrienden dan we denken, zo blijkt uit een recente Amerikaanse studie.

Onderzoekers aan de Amerikaanse universiteit MIT hebben vriendschapsbanden tussen 84 studenten tussen 23 en 38 jaar bestudeerd. Uit hun analyse, gepubliceerd in ‘PLOS One’, bleek dat in veel vriendschapsrelaties slechts bij de helft van de mensen (53%) het ‘gevoel van vriendschap’ door beide partijen werd gedeeld. De proefpersonen waren zelf verbaasd over dat cijfer, en schatten dat vriendschap in 94% van de gevallen wederzijds was.

Is egocentrisme dan de boosdoener? De MIT-onderzoekers leggen de oorzaak eerder bij een verschillende interpretatie van ‘vriendschap’. “Vraag mensen om te beschrijven wat vriendschap voor hen betekent, en je krijgt reacties als ‘errrr’ of ‘euumm’. Kortom: het is moeilijk om er een standaarddefinitie aan te geven”, legt onderzoeker Alex Pentland uit aan The New York Times.

Digitale vriendschap

Sociale media hebben een invloed op ons hedendaags begrip van vriendschap. Iemand met veel ‘vrienden’ op Facebook, heeft in het echte leven misschien slechts één soulmate. In de digitale wereld willen we allemaal graag heel populair zijn, maar is dat wel gunstig voor onze vriendschappen? “Mensen horen niet graag dat hun zogenaamde vrienden hen geen vriend noemen”, zegt Pentland verder. “De mogelijkheid dat een vriendschap niet wederzijds is, betekent een enorme uitdaging voor hun zelfbeeld.”

Alleen zijn

Ronald Sharp, psycholoog en auteur van ‘The Norton Book of Friendship’ vindt dat we “de kunst verloren zijn om niets anders te doen dan samen tijd doorbrengen”. Volgens hem “willen mensen zo hard het maximum uit hun vriendschapsrelaties halen dat ze uit het oog verliezen wat vriendschap eigenlijk betekent.” Zijn definitie van vriendschap luidt als volgt: een vriend is iemand voor wie je de tijd neemt om hem of haar te begrijpen enerzijds, en aan wie je toestaat dat die jou probeert te bergijpen anderzijds.

Tijd

Echte vriendschap vraagt dus tijd, en bestaat uit verschillende lagen. Daarom benadrukt Dunbar dat het aantal vrienden beperkt moet blijven. De eerste laag wordt volgens hem ingenomen door één of twee vrienden, zoals een partner en een beste vriend. De tweede laag bestaat uit maximum vier mensen. Als een vriendschap niet actief gevoed wordt, dan behoort die vriend in de categorie ‘kennissen’.