Hoe X het universele symbool werd voor een kus

Je hebt het vandaag al minstens een keer gezien, als je het niet zelf gebruikt hebt. De X als universeel symbool voor een kus is stevig geworteld in ons lexicon. Het is zo’n vertrouwd symbool dat we er nauwelijks over nadenken, maar hoe is de X uitgegroeid tot een afkorting voor een teken van affectie?

Geschiedenis en theorie

The Oxford English Dictionary (OED) zegt dat de X gebruikt kan worden om een kus te vertegenwoordigen in een brief. Maar we gebruiken het niet alleen in brieven of notities meer. We ondertekenen er onze SMS-berichten, e-mails en zelfs commentaar op social media mee.

De OED vroegste vermelding van de X gebruikt als een kus dateert uit 1763 toen Gilbert White, een natuuronderzoeker, een brief schreef. In 1894 gebruikte Winston Churchill de X ook in een brief: “Excuseer het slechte handschrift. Ik heb veel haast (veel kussen) Xxx WSC.”

Er zijn veel theorieën over hoe dit kwam. Een theorie zegt dat een X lijkt op lippen die klaar zijn om te zoenen. Marcel Danesi, hoogleraar antropologie aan de Universiteit van Toronto en auteur van The History of the Kiss! The Birth of Popular Culture, heeft zijn eigen visie op de traditie.

sealed with a kiss

“De X is altijd een christelijk symbool geweest en het is de eerste Griekse letter in de naam van Christus,” zei Danesi aan Mashable. “Voor zover ik weet werden officiële brieven in de middeleeuwse periode afgesloten met een X – verzegeld met een kus van het geloof,” denk ik.

Danesi zei ook dat analfabeten de X gebruikten om documenten te ondertekenen. Het was voor hen gebruikelijk om een echte kus te plaatsen op de X.

“Op een bepaald moment werd de X ook gebruikt om een ander soort kussen uit te beelden – de romantische in plaats van religieuze manier. Vanaf dan werd het een symbolische praktijk die door iedereen werd gebruikt.”

De verschuiving van religieuze naar seculiere betekenis lijkt samen te vallen met het secularisme in de renaissance. “Dat is allemaal speculatief, maar als je naar de historische documenten kijkt, dan lijkt het een plausibel scenario.”

Als X kust betekent, waarom betekent O dan knuffel? “Dat is een Noord-Amerikaanse uitvinding en omwille van eenvoudige redenen. X en O’s gaan al lang samen (zoals in het spelletje OXO) en de O lijkt op armen die een knuffel creëren.

De toekomst

cheek-kiss

Er is geen twijfel dat de X nog steeds gebruikt wordt als een symbool voor een kus of genegenheid, maar zullen de kinderen van 2115 hun berichten ook ondertekenen met een X?

Software en mobiele platforms worden steeds beter in het presenteren van graphics, emoticons en emoji’s. Er zijn talloze leuke opties om een kus te geven. En net dat kan het probleem zijn. Er is niet één duidelijke kanshebber om het meest gebruikte pictogram te vervangen, want er is niets zo herkenbaar en prachtig eenvoudig als een goede, ouderwetse X.